Sáng ngày 18/11/2026, tại Hội trường A403, Trường Đại học Luật Hà Nội đã trang trọng tổ chức Buổi nói chuyện chuyên đề với chủ đề “Văn hóa pháp luật trong mối liên hệ với hệ giá trị Việt Nam”. Đây là hoạt động học thuật thiết thực nhằm hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, đồng thời tạo diễn đàn trao đổi sâu sắc về việc xây dựng và phát triển văn hóa pháp luật gắn với việc gìn giữ, phát huy các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc.
Toàn cảnh Buổi nói chuyện
Sự hiện diện của các chuyên gia uy tín và đông đảo viên chức, người học
Tham dự chương trình, về phía các diễn giả khách mời có sự hiện diện của các nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành:
GS.TS. Võ Khánh Vinh – Nguyên Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.
GS.TS. Hoàng Thị Kim Quế – Nguyên Phó Chủ nhiệm Khoa Luật, Giảng viên cao cấp Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội.
TS. Nguyễn Tiến Thư – Phó Viện trưởng Viện Văn hóa và Phát triển, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
Về phía Trường Đại học Luật Hà Nội có TS. Hoàng Xuân Châu – Phó Hiệu trưởng Nhà trường, cùng sự tham dự của các đồng chí Đảng ủy viên, lãnh đạo các đơn vị, toàn thể viên chức, người lao động và sinh viên của Trường.
Khơi dậy trách nhiệm xây dựng văn hóa pháp luật gắn với sứ mệnh đào tạo
Phát biểu khai mạc Buổi nói chuyện, TS. Hoàng Xuân Châu – Phó Hiệu trưởng Nhà trường đã ôn lại dấu mốc lịch sử 80 năm kể từ Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất (24/11/1946) và nhấn mạnh ý nghĩa của Nghị quyết số 80-NQ/TW năm 2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó xác định ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam. TS. Hoàng Xuân Châu khẳng định, các hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam cần vượt ra ngoài ý nghĩa kỷ niệm để hướng tới việc khơi dậy trách nhiệm và hành động thiết thực đối với văn hóa của dân tộc và đất nước.
TS. Hoàng Xuân Châu – Phó Hiệu trưởng Nhà trường phát biểu khai mạc
Phân tích về sự gắn bó sâu sắc giữa văn hóa và pháp luật, Phó Hiệu trưởng Hoàng Xuân Châu chỉ rõ: nếu văn hóa góp phần hình thành những quan niệm về điều tốt đẹp, lẽ phải và chuẩn mực ứng xử, thì pháp luật là phương thức quan trọng để bảo vệ các giá trị đó và kiến tạo điều kiện phát triển bản sắc văn hóa. Một xã hội có nền văn hóa pháp luật phát triển phải là xã hội mà ở đó pháp luật được tôn trọng không chỉ vì tính bắt buộc, mà còn bởi những giá trị công bằng, chính đáng mà pháp luật bảo vệ.
Đối với Trường Đại học Luật Hà Nội, việc nghiên cứu và phát triển văn hóa pháp luật gắn trực tiếp với sứ mệnh đào tạo nguồn nhân lực pháp lý: không chỉ trang bị kiến thức chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp mà còn chú trọng bồi dưỡng bản lĩnh, đạo đức, tinh thần trách nhiệm và thái độ tôn trọng công lý. Thời gian tới, Nhà trường sẽ tiếp tục phát triển các hoạt động nghiên cứu liên ngành giữa văn hóa và pháp luật, đổi mới nội dung giáo dục pháp luật gắn với đạo đức nghề nghiệp và lan tỏa tinh thần thượng tôn pháp luật trong cộng đồng.
Những góc nhìn chuyên sâu từ diễn đàn học thuật
Tại buổi nói chuyện, các diễn giả và đại biểu đã tập trung làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn cốt lõi xoay quanh mối quan hệ giữa văn hóa pháp luật và hệ giá trị Việt Nam trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập quốc tế và chuyển đổi số.
Các diễn giả tại Buổi nói chuyện
Các chuyên gia đã phân tích sâu sắc về khái niệm và những đặc trưng nổi bật của văn hóa Việt Nam. Văn hóa được nhìn nhận thông qua cách ứng xử giữa con người với con người, cách giữ chữ tín, sống có trách nhiệm với cộng đồng và luôn vận động không ngừng cùng xã hội qua sự kế thừa và bồi đắp của các thế hệ. Đặc biệt, diễn giả đã đúc kết các đặc trưng tiêu biểu của văn hóa Việt Nam, nổi bật là sức sống bền bỉ được hun đúc qua hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước với lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, ý chí tự cường dân tộc; cùng giá trị thống nhất trong đa dạng của cộng đồng 54 dân tộc anh em.
GS.TS. Hoàng Thị Kim Quế – Nguyên Phó Chủ nhiệm Khoa Luật, Giảng viên cao cấp Trường Đại học Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội phát biểu tại Buổi nói chuyện
Đề cập đến mối liên hệ mật thiết giữa hệ giá trị quốc gia và pháp luật, các diễn giả khách mời đã mang đến những luận điểm sắc bén cùng 03 thông điệp cốt lõi:
Thứ nhất, phải coi hệ giá trị của đất nước, con người Việt Nam là nền tảng, "xương cốt" và "linh hồn" của hệ thống pháp luật Việt Nam. Pháp luật không chỉ dừng lại ở việc ghi nhận mà còn là công cụ bảo vệ và phát triển hệ giá trị đó (như bảo vệ chủ quyền quốc gia, quyền con người, sở hữu, hôn nhân gia đình, môi trường...).
Thứ hai, cần đưa toàn bộ hệ giá trị Việt Nam thấm sâu vào toàn bộ "vòng đời của pháp luật" – từ nhận thức nhu cầu điều chỉnh, xây dựng văn bản, tổ chức thi hành, giải quyết tranh chấp cho đến giáo dục đào tạo, nghiên cứu khoa học và tương giao quốc tế.
Thứ ba, hiện thực hóa hệ giá trị vào chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật thông qua các giải pháp đồng bộ: đổi mới tư duy của giới luật học từ tiếp cận thuần túy văn bản sang tiếp cận dựa trên giá trị; chuyển từ lập pháp thuần túy pháp lý sang "lập pháp giá trị" (lấy các giá trị nhân văn, nhân đạo, hướng thiện, công bằng làm chuẩn mực thiết kế quy phạm); chú trọng các giá trị nhân đạo trong áp dụng và thi hành pháp luật; đổi mới giáo dục pháp luật theo hướng giảng dạy các giá trị cốt lõi (tự do, bình đẳng, pháp quyền, phát triển bền vững...) đằng sau các quy định; xây dựng "hệ sinh thái pháp luật" kết hợp hài hòa giữa thể chế (phần cứng) và văn hóa, ý thức, thái độ ứng xử (phần mềm); đồng thời tích hợp đồng bộ các giải pháp giữa luật học, văn hóa học và phát triển con người theo tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW.
GS.TS. Võ Khánh Vinh – Nguyên Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phát biểu tại Buổi nói chuyện
Buổi nói chuyện chuyên đề khép lại thành công tốt đẹp sau phần trao đổi, thảo luận sôi nổi giữa các diễn giả cùng các thầy cô giáo và sinh viên. Những giá trị học thuật được đúc kết tại chương trình không chỉ khẳng định vai trò của văn hóa pháp luật trong việc đưa pháp luật đi vào đời sống một cách thực chất, hiệu quả, mà còn cung cấp nguồn tư liệu thực tiễn quý báu phục vụ trực tiếp cho công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học và hoàn thiện chính sách pháp luật tại Trường Đại học Luật Hà Nội trong giai đoạn mới.