Hội thảo được tổ chức nhằm cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Trong bối cảnh sự bùng nổ của khoa học - công nghệ, nền kinh tế số, trí tuệ nhân tạo (AI) và thương mại điện tử, pháp luật không còn chỉ mang tính nội tại của mỗi quốc gia mà ngày càng chịu tác động mạnh mẽ từ quá trình giao lưu và hài hòa hoá.
Toàn cảnh hội thảo
Về phía Trường Đại học Luật Hà Nội, có sự tham dự và chỉ đạo của TS. Hoàng Xuân Châu - Phó Hiệu trưởng, PGS. TS. Nguyễn Hiền Phương – Phó Viện trưởng phụ trách Viện Luật so sánh. Đặc biệt, sự kiện còn có sự góp mặt của các chuyên gia gạo cội như GS.TS. Lê Minh Tâm - Nguyên Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội, GS.TS. Võ Khánh Vinh - Nguyên Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội đồng Giáo sư ngành Luật học, GS.TS. Vũ Công Giao - Giảng viên cao cấp Trường Đại học Luật Hà Nội, GS.TS. Thái Vĩnh Thắng - Nguyên Trưởng Khoa Pháp luật hành chính - nhà nước cùng đại diện từ các cơ quan lập pháp, hành pháp, tư pháp và các cơ sở đào tạo luật danh tiếng.
Phát biểu khai mạc tại Hội thảo, TS. Hoàng Xuân Châu nhấn mạnh: Luật học so sánh không chỉ giúp nhận diện những điểm tương đồng và khác biệt giữa các mô hình pháp lý, mà còn là công cụ đắc lực để tiếp thu có chọn lọc kinh nghiệm quốc tế. Việc học hỏi kinh nghiệm nước ngoài cần được thực hiện một cách khoa học, cẩn trọng, dựa trên điều kiện lịch sử, chính trị, kinh tế, văn hóa và truyền thống pháp lý riêng biệt của thực tiễn Việt Nam.
TS. Hoàng Xuân Châu, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Luật Hà Nội phát biểu khai mạc hội thảo
Chương trình Hội thảo được thiết kế khoa học với hai phiên làm việc chính, bao quát từ nền tảng lý luận đến thực tiễn chuyên ngành:
Phiên I - Một số vấn đề chung về vai trò của luật học so sánh: Dưới góc nhìn nền tảng, các đại biểu đã lắng nghe các tham luận sâu sắc từ GS.TS. Lê Minh Tâm, GS.TS. Võ Khánh Vinh, TS. Đào Lệ Thu, TS. Đặng Thị Hồng Tuyến và TS. Hà Thị Út (Viện Luật so sánh, Trường Đại học Luật Hà Nội). Nội dung xoay quanh sự phát triển của pháp luật đương đại, những yêu cầu khắt khe đặt ra khi ứng dụng luật học so sánh và các phương pháp nghiên cứu mang lại hiệu quả thực tiễn cao.
Phiên II - Những ứng dụng cụ thể từ góc nhìn Việt Nam: Ở phiên này, diễn đàn đi sâu vào các lĩnh vực pháp luật chuyên ngành. Các diễn giả bao gồm TS. Nguyễn Tuyết Mai (Trường ĐHLHN), TS. Kiều Thị Thuỳ Linh (Học viện Phụ nữ), TS. Đào Phương Thanh và TS. Nguyễn Hải Yến (Trường ĐHLHN) đã làm rõ cách thức sử dụng luật học so sánh để phát triển các khía cạnh cốt lõi như: pháp luật hình sự, chế định tài sản trong pháp luật dân sự, pháp luật ngân hàng, đặc biệt là mảng pháp luật về khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
GS.TS. Lê Minh Tâm trình bày tham luận tại hội thảo
GS.TS. Võ Khánh Vinh trình bày tham luận tại hội thảo
Điểm nhấn trong các báo cáo tại Hội thảo là sự thống nhất về việc pháp luật đang dần chuyển dịch từ mô hình mang tính “kiểm soát” truyền thống sang mô hình “kiến tạo” và “quản trị rủi ro công nghệ”. Việc này đáp ứng tốc độ biến đổi chóng mặt của các công nghệ mới như blockchain, robot tự hành hay dữ liệu lớn (Big Data).
Các đại biểu tham dự Hội thảo
Hội thảo “Luật học so sánh với sự phát triển của pháp luật đương đại” đã khép lại với nhiều ý kiến trao đổi đa chiều, sôi nổi từ các chuyên gia thực tiễn và nhà nghiên cứu. Những đề xuất có giá trị từ diễn đàn không chỉ thúc đẩy sự phát triển của khoa học pháp lý, mà còn trực tiếp cung cấp cơ sở vững chắc cho quá trình hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam trong kỷ nguyên mới.